Rewers

SPOTKANIE Z BRUCEM GILDENEM

2012-01-12T19:22:00.003+01:00

Dzwonek telefonu przerwał mi z obserwację kropel deszczu zbierających się na szybie.

— Idziesz na spotkanie z Brucem Gildenem?

— Nie wiem. Nie mam ostatnio ochoty wychodzić z domu — odpowiedziałem.

— Idź, powiesz mi jak było.

— Sam nie możesz?

— Nie. Jadę fotografować wieloryby na Sycylię i nie dam rady.

— Na Sycylii nie ma wielorybów.

— Skąd wiesz? Byłeś?

— Nie.

— No to nie powinieneś się wypowiadać o rzeczach, których nie widziałeś. Idź. Spytaj się jakiego flesza używa do fotografowania.

— Dobrze. Zastanowię się.

Pogoda nie zachęcała do wychodzenia z domu. Zimno i deszcz stawiały barierę ciężką do przejścia. Skoro jednak wokół tyle barier, jedna czy dwie więcej nie robiły różnicy.

Nie chciałem jechać autobusem. Nadmiar myśli znudzonych ludzi jaki otaczał mnie w komunikacji miejskiej, zniechęcał do tego stopnia, że dziesięciokilometrowy spacer w siąpiącym deszczu wydawał się przyjemnością.

— Z deszczu pod rynnę, z rynny pod deszcz — pomyślałem i minąłem przystanek.

Zapadał zmierzch, chmara ptaków w parku przysiadywała na gałęziach przygotowując się do spania. Przemykałem przez porośnięte ścieżki, próbując uniknąć spadających przede mną i za mną ptasich kup.

W końcu dotarłem na miejsce spóźniony 20 minut.

Bruce był gwiazdą. Tłum ludzi jaki zobaczyłem przeraził mnie i przez chwilę zastanawiałem się czy nie zawrócić. Na szczęście ich uwaga całkowicie poświęcona fotografowi sprawiała, że setki myśli idelanie harmonizowały się z tym co mówił. Nie słyszałem głosów w swojej głowie, tylko echo słów wypowiadanych do mikrofonu.

Stanąłem na antresoli i próbując nie patrzeć na tłum w dole, spoglądałem na zdjęcia, które pokazywał.

Lubiłem oglądać fotografie. Na nieruchomych obrazkach ludzie wyglądali tak jak pamiętałem ich sprzed lat. Dlatego mimo, że fotografowanie znudziło mnie już dawno, nadal robiłem im zdjęcia i w spokoju przyglądałem się znajomym, których złapałem na rolkach negatywu. Uśmiechali się, byli mili i sprawiali wrażenie przyjaznych. Nie widziałem już tych uśmiechów na codzień, więc sprawiało mi to dużą przyjemność.

— Cześć stary! Co słychać? — usłyszałem za plecami. Odwróciłem się gwałtownie.

Mimo, że trwało to już od dłuższego czasu nadal nie mogłem się przyzwyczaić. Strzępki włosów stojącej przede mną postaci, razem z kawałkami skóry zwisały żałośnie z boku jej czaszki. Resztki uszu razem z flegmowatą wydzieliną wypływającą z miejsca, w którym kiedyś były, skapywały jej na ramiona. Dziury na czole pokazywały kawałki kości czołowej. Jedno oko, mimo, że całkowicie matowe, jako tako trzymało się jeszcze na miejscu, drugie zaś zwisało żałośnie na kawałku nerwu wzrokowego obijając się o ropiejący policzek. Postać pociągnęła tym co kiedyś było nosem, a teraz zostało ciemnym otworem, z którego leciała zielonkawa maź.

— Fajnie, że wpadłeś — rzuciła.

Zobaczyłem jak kawałek ust spadł na podłogę odsłaniając spróchniałe kości, które były kiedyś zębami. Poczułem zapach zgnilizny, który zakręcił mi w głowie.

— I co się gapisz matole? — usłyszałem w głowie — Fajnie, że wpadłeś — powtórzyła postać — Podoba ci się?

— Tak, mądrze mówi — przytaknąłem próbując zgadnąć kto stoi przede mną.

— Co u ciebie? — spytałem, mając nadzieję, że domyślę się z kim rozmawiam.

— Gówno, chujku! — wykrzyk i radosny, a przynajmniej radośnie brzmiący rechot. — A w porządku. Staram się wiązać koniec z końcem. Odejdź pedale bo nie mam ochoty z tobą gadać.

— To świetnie, mam nadzieję, że zwiążesz dosyć mocno.

— Co? Co?!

— Dobra, nie przeszkadzam. Pokręcę się jeszcze, zobaczymy się później — rzuciłem.

— OK — postać wykrzywiła bezzębne i bezustne coś co miała podniżej dziury zamiast nosa w odruchu sugerującym uśmiech — Spierdalaj już dupku!

Odchodząc odwróciłem się i zrobiłem zdjęcie. — Będę przynajmniej wiedział z kim rozmawiałem — pomyślałem.

Kiedy zszedłem na dół Bruce skończył wykład. Nadszedł czas na zadawanie pytań. Harmonia głosu i myśli zniknęła. Wszechogarniający jazgot spowodował, że na chwilę zawróciło mi się w głowie. Zachwiałem się o mało nie wpadając na stoisko z fotograficznymi albumami. Odetchnąłem kilka razy i próbowałem zdusić głosy. Po chwili przesunąłem się bliżej. Wiedziałem, że mogę to opanować. Zamknąć w sobie i udawać, że tego nie ma i nigdy nie było. Przecież po to tutaj przyszedłem, nieprawdaż?

Skończyły się pytania. Tłum żywych, gnijących trupów zaczął wstawać z krzeseł. Części ich ciał spadały na podłogę. Kręcili się wokół, przechodzili obok mnie zostawiając po sobie resztki skóry, włosów, paznokci i różnych wydzielin, cuchnących i zgniłych. Próbowałem przemykać między nimi. Nie ocierać. Nie deptać po turlających po podłodze i wpatrywujących się we mnie oczach. Żaden z trupów - mimo, że spoglądały co chwila w moją stronę - nie zdawał się mnie zauważać. Stanąłem pod ścianą i wiedziałem, że znowu przegrałem. Wyjąłem aparat i zrobiłem zdjęcie.

— Muszę wiedzieć, że to nieprawda. Chcę wiedzieć co jest normalne — szepnąłem — To nie wygląda w ten sposób. To na pewno jest takie jakie nie jest. Za dużo myśli, za duzo myśli wokół i w środku. Morze ludzi przepływało obok, falując. Przeszłość i przyszłość harmonizowała się z teraźniejszością.

W pewnym momencie dwie gnijące postacie wyodrębniły się z masy i ruszyły w moją stronę. Wiedziałem, że to kwestia mojej chorej wyobraźni. Że nie powinienem krzyczeć, rzucać się czy w jakikolwiek sposób reagować nienormalnie.

— Cześć Cześć — rzucił pierwszy trup — Nie patrz się na moje cycki bo wcale nie odpadają, zboku. Nie patrz się na moje cycki bo wcale nie odpadają, zboku.

Zobaczyłem, że na moment skóra trupa nabrała całkiem normalnego koloru. Ucieszyłem się, że jedno ucho trzymało się całkiem nieźle, oczy były na swoim miejscu a szeroki uśmiech malował się na normalnych wargach.

— Ja cycków nie mam, więc na moje możesz sobie patrzeć. Ja cycków nie mam, więc na moje możesz sobie patrzeć — rzucił ze śmiechem drugi trup, który też nie wyglądał na trupa stuprocentowego. Migotali jak przestarzały efekt specjalny z kiepskiego filmu SF. Jakby nie mogli - lub też jakbym ja nie mógł - zdecydować się, z której są rzeczywistości.

— Idziemy na kawę? Idziemy na kawę? O fotografii sobie porozmawiamy. O fotografii sobie porozmawiamy.

— Jasne! O fotografii, szarościach i sztuce — odpowiedziałem.

— O tak! — poczułem jak ktoś obejmuje mnie z tyłu. Odwróciłem się i zobaczyłem stuprocentowego człowieka — I o wesołych myślach, które dźwięczą wokół nas ostatnio.

NIESAMOWITE!

2011-12-04T22:46:00.011+01:00

Niesamowite! Nie wiedziałem, że łapanie czasu jest takie fascynujące. Od kiedy przytrzymuję migawkę (z ręki) otwartą dłużej niż 1/250 sekundy, czuję jak krew szybciej płynie w żyłach. Przy czterech sekundach rozpycha się po tętnicach jak pijany kierowca po niemieckich autostradach.

Jutro spróbuje wytrzymac całe sześćdziesiąt.

A GRANDE ARTE

2011-11-06T23:40:00.010+01:00

Przypomniał mi się film z czasów popularnosci kaset VHS.

Zaczynał się sceną, w której fotograf biegł po dachu jadącego pociągu, goniąc za młodzieńcami przeskakującymi z wagonu na wagon. Sekwencja kończyła się głośnym "watch out" i w następnym ujęciu, w czerwonym, ciemniowym świetle, na czarno-białej odbitce wyłaniał sie obraz martwego chłopaka leżącego na torach. Pamiętam głównego bohatera krążącego po mrocznych dzielnicach Rio de Janeiro. Nauka walki na noże przypominała klasyczną pantomimę lub balet. Ledwo pamiętam muzykę, ale stawiam, że była bardzo klimatyczna. Jak i cały film. I krajobrazy Brazylii i Boliwii, bo w zasadzie był to także film drogi. Pomyślałem, że ciekawie byłoby, zweryfikować to co widziałem 20 lat temu z tym co zobaczę teraz. Poszperałem trochę na Youtubie i nie zawiodłem się.

Książki niestety na polski nie przetłumaczono.

Film ma kilka tytułów, więc gdyby ktoś się uparł powinien szukać pod: "A Grande Arte", "High Art" (ale tu uwaga, bo jest inny o tej samej nazwie, bardziej stonowany, o miłości homoseksualnej fotografki do swojej modelki), "Sztuka zabijania", "Exposure", "Knife Fighter".

JA PIER...

2011-03-21T23:10:00.006+01:00

— Ładny widoczek.

— Ładny.

— Fajnie się dymek unosi.

— Przyjdziesz jutro zrobić podobne?

— Pewnie!

— Mam nadzieję, że zaraz nie wyjdzie ktoś ważny i nie każe niefotografować.

— Dobry wieczór.

— Dobry. A po co to?

— Tak, dla siebie.

— Aha.

— Ile naświetlasz?

— Pięć minut.

— Dym się ładnie rozwiewa.

— I tak go nie będzie widać. Tych facetów też nie.

— A światła samolotu?

— Pewnie lekko. Nikt nie zauważy.

— Ja pier... bateria mi siadła.

— Po jednym zdjęciu?

— Tak. Za zimno jest. Naciskam spust i kupa. W instrukcji napisali, źe to normalne.

— Kiszka.

— No - poczekaj zmienię.

— Masz zapasowe?

— Tak. Kużwa jak zimno.

— Ja pier...

— Co?

— Wypadły mi.

— W to siano?

— W błoto.

— Chyba widzę jedną.

— Małe gówna. Poczekaj. Jest druga. Co za dzień.

— Zmieniłeś?

— Yeap!

— Ja pier...

— Co?

— Wężyk puszcza. Nie przytrzymałem spustu - klatka do wywalenia.

— Naciskaj mocniej.

— Naciskam. Kur... - następna.

— Jeszcze mocniej.

— Napieram jak mogę.

— Tylko z uczuciem.

— Co za pier... wieczór. Kolejna do kosza. Pieprzony wężyk.

— To z zimna.

— Ja pier...

— Co tym razem?

— Znowu się przyblokował.

— Dziwny jakiś ten aparat.

— Dobra starczy na dzisiaj.

— To zrobileś coś czy nie?

— Tylko za pierwszym razem.

— Ja pier... Kur...

— Co?!

— Końcówka od statywu została w krzakach za siatką. Co się ryjesz?

— Nie ryję. Poważny jestem.

— Jasne.

— Masz?

— Mam, przykleję w domu, chodź.

— Ja pierd...

— Po co się wywracasz?

— Specjalnie się potknąłem o szynę żeby zapewnić ci rozrywkę. Może wystarczy przygód na dzisiejszy wieczór?

— Ja pier...

— Co?!

— Zacisk od nogi mi w statywie pękł.

Wszystkie niekorzystne sytuacje opisane powyżej nie są fikcyjne i wydarzyły się naprawdę.

DALEJ

2011-01-21T13:59:00.008+01:00

— Nie idź tam.

— Dlaczego?

— Nie da się przejść

— Eee... tam.

— Dobra, jak chcesz. My idziemy nad rzekę. Zrobię panoramkę.

— Kuźwaaa...!

— Czego wrzeszczysz?

— %&^#%*$

— Podejdź tu bo cię nie słychać.

— Wdepłem w błoto po kostki.

— Przecież mówiłem, że tam się nie da przejść.

— Kurde. Mówiłeś, że “tam”, a ja się władowałem dalej.

— Skąd wiesz, że nie miałem na myśli tego “dalej” a nie “tam”?

— Bo nie widziałeś tego miejsca gdzie doszedłem. Nawet jak skakałem myślałem, że to twarda droga. Kuźwa. Ale mi chlupocze w bucie.

— To co? Trzeba iść do samego końca, żeby zobaczyć, że się nie da przejść?

— No a nie? Nigdy naprawdę nie wiesz co jest na końcu.

— Filozoficzne brednie.

— Co się wiercisz?

— Bo mam mokro.

— Aż się boję spytać gdzie. Trudno ci wytrzymać 10 minut?

— Z przemoczonymi skarpetkami to średnio komfortowe. I nie 10 minut a już godzinę stoimy na tym zadupiu.

— Jaką godzinę? Dwie minuty na klatkę razy pięć klatek, i po minucie dla pięciu w drugim ujęciu, to razem maks 15 minut.

— I twoje wygibasy razy cztery, to równo godzina.

— Dobra. Poczekaj - złożę statyw. Idziemy dalej.

— Robisz to zdjęcie czy nie?

— Nie wiem - zastanawiam się.

— To po co tu stoimy?

— Myślę.

— Zakaz wstępu tam był.

— No i co z tego? Zakaz był ale nikt nie pilnował - więc przeszliśmy.

— Odkąd ty się taki odważny zrobiłeś?

— Przestańcie pitolić. Robisz to zdjęcie?

— Nie wiem jeszcze - myślę.

— Myślisz nad czym? Naciskaj i idziemy - noga mu już prawie odpadła.

— Zawsze był hardkorem - wytrzyma.

— Pewnie.

— OK. Chodźmy.

— Zrobiłeś?

— Nie. Nie wydawało mi się ciekawe.

— To typowe dla ciebie.

— Coś tak zamilkł?

— Myślę.

— Znowu? Nad czym?

— Ilu nas tu jest?

STYL

2010-04-20T17:40:00.005+02:00

— Wiesz, te moje zdjęcia wydają mi się takie całkiem normalne — zagadnął Mario, kiedy czekaliśmy na dworcu na jego modelkę.

— W jakim sensie normalne? A niby jakie mają być? — spytałem.

— No jakieś inne. Nie takie jak wszystkie. Może powinienem zmienić aparat albo co?

Po kilku miesiącach lub latach fotografowania, u każdego rodzi się potrzeba własnego, niepowtarzalnego stylu. Szczęśliwi posiadacze legalnych programów graficznych, przesiadują przed komputerem i tworzą magiczne obrazy niemożliwe do zobaczenia „nieuzbrojonym“ okiem. Inni próbują wykreować go przy pomocy starych, zapomnianych technik. Przeglądają serwisy aukcyjne w poszukiwaniu białych obiektywów i kupują coraz większe aparaty. W konsekwencji, w obydwu przypadkach stają się niewolnikami narzędzi; „operatorami koparki“, drżącymi przed kolejką młodych naśladowców z lepszymi autopromocyjnymi zdolnościami.

Jednak prawdziwy styl - ten nierzucający się w oczy, subtelny, niemożliwy do naśladowania i niekiedy trudny do zdefiniowania przy pierwszym spojrzeniu, to z pewnością nie zasługa producentów softu, sprzętu czy materiałów fotograficznych. To własny sposób reakcji na otoczenie i wychwytywanie z niego tego co najważniejsze. To delikatne muskanie świata opuszkami palców a nie silne walenie kowalskim młotem. Ten rodzaj stylu wyrabia się niezależnie od chęci i starań fotografującego. Rodzi się pod wpływem przeżyć i podświadomych działań fotografa, który w większości przypadków nie jest nawet świadom jego istnienia.

ZA DUŻO SŁÓW

2010-04-08T11:18:00.007+02:00

Wiosna przyszła i nogi rwą do wędrówki.

Przeszedłem wczoraj 18 kilometrów. Mijałem miejsca, które wyglądały jakby czas zatrzymał się tam sto lat temu. Otoczony milknącymi rozmowami i wzbudzającymi niepokój spojrzeniami, nie miałem odwagi wyciągnąć aparatu.

— Za dużo niepotrzebnych słów, za mało niepotrzebnych zdjęć, tracisz sens — wyszczekał pies przykuty do budy grubym łańcuchem.

CZAS

2010-04-01T00:09:00.022+02:00

Włączyłem radio.

— Witaj Nowy Jorku! — ożywczość spikera zgwałciła ciszę — jedenasty września dwa tysiące pierwszego roku będzie pięknym, słonecznym dniem. Pięknym jak każdy dzień w naszym mieście. Jest szósta i najwyższy czas podnieść się z łóżka!
Wstałem. Z aparatem na ramienu i teczką pod pachą wyszedłem z hotelu. Miasto, które nigdy nie zasypia budziło się do życia. Chociaż do spotkania zostało jeszcze kilka godzin, wolałem spędzić czas błądzac po ulicach, niż wpatrywać się w puste ściany.
W narożnej kawiarence wypiłem szybką kawę i leniwym krokiem poszedłem w stronę Central Parku. Przysiadłem na ławce i przyglądałem się przebiegającym ludziom.
— Nie wiesz gdzie są kaczki? — usłyszałem zza pleców.
Zaciekawiony nastolatek zerkał na zmianę na mnie i na mój aparat.
— Kaczki? Nie wiem? Na wodzie chyba?
— Nie, tam ich nie ma.
— Może odleciały?
— Gdzie?
— Do ciepłych krajów?
— Jesteś fotografem? — spytał.
— Tak. Ty też? — skinąłem głową na cyfrówkę wisząca mu na ramieniu.
— A... Nie. Przyjechałem na wycieczkę do miasta.
— Sam?
— Tak.
— I co będziesz robił poza tymi kaczkami?
— Chcę zrobić zdjęcie Nowego Jorku z World Trade Center.
— Wysoko.
— Tak — ponownie spojrzał na mój aparat — Co fotografujesz?
— Chcesz zobaczyć?
Zawahał się.
— Śpieszysz się? — spytałem — Przecież World Trade Center nie ucieknie.
— OK — usiadł koło mnie.
— To dla mnie ważny dzień. Mam dzisiaj rozmowę w sprawie wystawy — sięgnąłem po teczkę i podałem mu portfolio. Położył je na kolanach i zaczął przewracać strony.
— Kto to? — wskazał na fotografię siedzącej na walizce dziewczyny.
— To długa historia — odpowiedziałem — nie wiem od czego zacząć.
— Może od początku? Zawsze najlepiej zaczynać od początku.
— Niewiele o niej wiem. Siedziała przy drodze i wydawało mi się, że szuka podwózki. Nie machała jak normalny autostopowicz, lecz mimo to zatrzymałem auto i uchyliłem szybę. Nie zareagowała. Podniosłem aparat i zrobiłem zdjęcie.
— Hej — krzyknąłem — Jedziesz gdzieś?
— Słucham? — ocknęła się.
— Chcesz gdzieś jechać?
— Tak.
— Dokąd?
— Nie wiem.
— Ja tym bardziej. Wsiadaj.
Rzuciła walizkę na tylne siedzenie i rozejrzała się po samochodzie.
— Ale skąd jedziesz chyba wiesz? — spytałem.
— Nie.
Wzruszyłem ramionami.
Przez dłuższą chwilę jechaliśmy w milczeniu. Pusty krajobraz zlewał się w wielką żółto-szarą plamę. Sięgnąłem w stronę radia i włączyłem muzykę. Jim Morrison śpiewał o psu bez kości i mordercy na drodze.

Samochód połykał kilometry rozgrzanego asfaltu. Odezwała się wraz z ostatnim taktem piosenki.
— Czy to naprawdę ważne dokąd jedziemy? Czy to ważne by pamiętać skąd? Żadne rozczulanie się nad tym co było, załamywanie rąk i płacz - to niczego już nie zmieni. A to co będzie? - nigdy nie ma pewności czy jutro przyniesie coś dobrego. Po co przejmować się przeszłością i bać się przyszłości? Najważniejsza jest chwila, która trwa.
— Jasne — pokiwałem głową zastanawiając się przez chwilę nad stanem umysłowym mojej pasażerki.
— Zobacz jak wspomnienia niewiele różnią się od marzeń. Im bardziej odległe i starsze, tym trudniej odróżnić je od tego co tworzysz w wyobraźni. Gdyby nie pamiątki, rekwizyty z przeszłości - nie byłoby niczego czym mógłbyś udowodnić tą różnicę. Zamilkła na chwilę.
— Ale nie ważne. Powiedz czym się zajmujesz? Bo chyba nie mordujesz bezbronnych autostopowiczek?
— Robię zdjęcia.
— Widzisz! Czyli tworzysz pamiątki. Pomagasz ludziom zachować ich wspomnienia.
— Pięknie to ujęłaś.
— O! Zajazd. Zjemy coś? — krzyknęła na widok stacji.
Zatrzymałem samochód. Patrzyłem jak z wysiłkiem próbuje wyciągnąć walizkę z tylnego siedzenia.
— Zostaw to. Przecież nikt jej nie ukradnie. Żadnej żywej duszy wokół.
— Nie. Mam w niej takie... kobiece skarby.
Weszliśmy do środka. Wsunęła się na kanapę przy oknie, stawiając ją tuż przy nodze.
— Co fotografujesz? — spytała.
— Ludzi. Przepuszczam drobne, które udało mi się odłożyć i przemieszczam się z jednego kąta w drugi.
— Czyli znalazłeś sobie nowe hobby na emeryturze?
— Nie. Na emeryturę jestem za młody. Poza tym to nic nowego, zawsze fotografowałem ludzi.
— Musisz ich bardzo kochać, co? — roześmiała się.
— Kochać? Raczej bać.
— Dlaczego?
— Są dziwni — przerwałem i zerknąłem pod nogi. — Co masz w tej walizce?
— Nic.
— To po co ją taszczysz? Jest cholernie wielka. Co to za skarby?
— Naprawdę nic — sięgnęła i położyła ją na stole.
— Zobacz — przez chwilę mocowała się z zamkiem — Nic co byłoby ważne dla ciebie, a tak dużo rzeczy, które znaczą dla mnie tak wiele.
— Ale ona jest pusta — odpowiedziałem zerkając do środka.
— Przecież mówiłam — sciągnęła ją na podłogę.
— Dlaczego są dziwni? — spytała.
— Co?
— Dlaczego ludzie są dziwni? Może to ty jesteś dziwny? Jesteś samotny i wszyscy wydają ci się wstrętni i źli, tak?
— I kobiety to dziwki, bo żadna mnie nie chce? — zażartowałem.
— Bingo! No ale nawet jeśli są dziwni, to przecież nie boli, prawda? — spytała.
— Zależy kiedy.
— Bolało cię kiedyś? Ktoś złamał ci serce?
— Eugene.
— Eugene? Eugene złamał ci serce? Jesteś gejem?
— Eugene był przyjacielem, z którym pojechałem do Bejrutu. Wymyślił sobie, że zrobimy świetny materiał. Jego tekst i moje zdjęcia.
— No i?
— Zamelinowaliśmy się w jakimś chrześciajńskim mieszkaniu i czekaliśmy na rozwój sytuacji.
Siedziałem przy kuchennym stole i czyściłem obiektyw. Omal nie wypuściłem go z ręki kiedy wpadł do środka.
— Chujnia! Zabili Dżemajela. Robi sie źle i wygląda na to, że nieprędko się skończy — pokręcił głową i podszedł do okna.
— Zgłupiałeś? — odciągnąłem go w głąb pokoju — chcesz żeby jakiś idiota rozwalił ci łeb?
— Kurwa! Z takiego czekania nie będzie nieczego dobrego, zobaczysz. Siedzisz na dupie zamiast postarać się o zdjęcia. Mam cię do cholery uczyć jak masz pracować?
— Gene, przestań. Nie możemy teraz...
— Co nie możemy? Weź swoje zabawki i zrób coś. Czy to takie trudne? Popatrz — chwycił aparat i podszedł do okna.
— Przykładasz do oka, nastawiasz ostrość i goto...
Zobaczyłem jak głowa Eugene’a rozpada się na kawałki. Rzuciłem się by podtrzymać padające ciało, gdy poczułem ból w piersiach. Straciłem przytomność nim osunęliśmy się na podłogę.
Kiedy otworzyłem oczy pierwsze co zobaczyłem to szpitalna kroplówka. Wokół było słychać jęki. W drzwiach pojawił się blask świecy.
— Nie ma prądu — powiedziała pielęgniarka stawiając ją przy łóżku.
— Gdzie...?
— Przyniosło cię dwóch ludzi. Nikt nie zadał pytań, więc nikt nie odpowiedział. Pamiętasz co się stało?
— Tak.
— Wysłać kogoś po twoje rzeczy? Masz jakiś bagaż?
— Nie mam. Teraz to nieważne. Mógłbym zostać sam?
Rozejrzała się po sali.
— To raczej niemożliwe, ale mogę sobie pójść jeśli chcesz. Zawołaj kiedy będziesz czegoś potrzebował.
Próbowałem odgonić od siebie obraz umierającego Eugene‘a. Zasnąłem.
— ... no więc mówie ci. Powtarzam ci to za każdym razem. No właśnie. Który to już raz?
— Nie wiem. Który dzisiaj?
Spacerowaliśmy po Central Parku snując plany na najbliższą przyszłość.
— Musimy zrobić coś dużego. Nie możemy siedzieć na dupie w tym pieprzonym mieście i tracić czas na mało ważne tematy. Pomyśl... — gorączkował się Eugene.
— Mało ważne? Czego ci potrzeba?
— Wojny! Musimy pokazać ludzi, którzy walczą o sprawę a nie żrą, pierdzą i kopulują publicznie dla rozrywki. Cierpienie, stary.
— Jeśli chcesz zobaczyć jak cierpią ludzie, nie musisz w tym celu jechać na wojnę. Poza tym nie chcę szukać czegoś, czego nie mam ochoty znaleźć.
Dochodziliśmy do Central Park West.
— Nie, oczywiście — ironizował — lepiej stań razem z grupką tych małolatów i poczekaj aż boski John powie ci, że miłość naprawi wszystko.
Mijaliśmy wejście do budynku.
— Hej. Panie Lennon — młody człowiek podszedł do wchodzącego przez bramę mężczyzny. Podniósł rewolwer i wypalił. Chwyciłem krwawiące ciało i próbowałem przytrzymać. Patrzył na mnie twarzą Eugene’a i gasł szepcząc coś niezrozumiale. Morderca wycelował we mnie. Krzyknąłem i otworzyłem oczy.
Cienie od migocącego promienia świecy tańczyły na ścianie i suficie.
Przypomniałem sobie, że tej nocy kiedy się poznaliśmy też nie było światła. Wysiadło coś w elektrowni i od kilku godzin nie było prądu. Ściemniało się, więc musiałem zdecydować - spanie czy spacer po mieście. Założyłem wysokoczuły film i wyszedłem.
— ... i nadejdzie dzień kiedy pan ukarze nas wieczną tułaczką w czeluściach piekieł — uliczny kaznodzieja rozkręcał się w najlepsze — Nadejdzie dzień gdy ślepi i głusi poprzez wieczność błądzić będziecie w otchłani. I zaprawdę powiadam wam, że czas ten właśnie nadszedł. Trwóżcie się przed Panem i błagajcie go o łaskę, by dał dzieciom swym jeszcze jedną szansę...
— Zamknij ryj pojebie — popchnął go rozbawiony przechodzień.
— Będziesz się smażył w piekle diabelski pomiocie. Tfu! — charknął kaznodzieja. Ruszyli na siebie z pięściami lecz nim zdążyłem zrobić zdjęcie, pozostali ludzie rozdzielili ich skutecznie.
— Pięknie — mruknął obserwujący scenkę mężczyzna — Wystarczy na pięć minut zgasić światło, a karaluchy wychodzą ze szpar. Fotograf?
— Filozof?
— Początkujący — roześmiał się i wyciągnął rękę — Eugene. Początkujący dziennikarz.
Pusta butelka przeleciała nam nad głowami i wbiła się z brzdękiem w szklaną wystawę.
— No to się zaczyna — pomyślałem sięgając po aparat — mam nadzieję, że szef doceni moją nieprzespaną noc.
Miasto wrzało. Żadne zdjęcia nie mogły pokazać szaleństwa, które wstąpiło w ludzi. Dźwięk tłuczonych szyb, implodujących telewizorów, trzaskających zawiasów i krzyków tworzył dziwną muzykę, która wciskała się w każdy zakątek miasta. Ludzie rzucali się na siebie wyrywając kradzione rzeczy. Niewystarczające ilości policjantów próbowały poradzić sobie z rozwścieczonym tłumem.
Musiałem zmienić film, więc schowaliśmy się w zaułku.
— Niesamowite — ekscytował się Eugene.
— Co?
— Nigdy nie myślałem, że rodzaj oświetlenia ma taki wpływ na obraz człowieka.
— Naprawdę, prawdziwy z ciebie filozof — zamknąłem aparat i przewinąłem negatyw do pierwszej klatki — Idziemy?
— Zaraz, poczekaj. Muszę odetchnąć — próbował uspokoić oddech. — Widziałeś już kiedyś takie tłumy?
— Zupełnie jak na Woodstock.
Popatrzył na mnie sprawdzając czy nie żartuję.
— Tak naprawdę nie było to w Woodstock tylko w Bethel. Nie było gdzie spać, gdzie jeść ani sikać. Pół miliona ludzi. Nie wiem czy to miasteczko widziało tylu w swojej całej historii. Leżeli na trawie, stali pod drzewem, siedzieli na kamieniu, tańczyli, śpiewali, modlili się, medytowali - robili wszystko.
— Zrób mi zdjęcie — młoda hipiska klepnęła mnie w ramię.
Wskoczyła na walizkę i zrobiła jaskółkę.
— Skąd jesteś? — spytała.
— Z Nowego Jorku a ty?
— Ze słonecznej Kalifornii — roześmiała się. — Trzy lata. Trzy lata jestem juz w drodze.
— I nie nudzi ci się?
— Nudzi? Codziennie inny widok za oknem, inni ludzie, inne rzeczy do zapamiętania. Czy to może nudzić? Matka mówiła mi, że najważniejsze to zapuścić korzenie. Mieć miejsce, do którego można wracać. Tylko po co? Żeby budować tam zamki i stawiać coraz większe mury?
— To co po tobie zostanie?
— No widzisz. Gadasz zupełnie jak ona. Nie jest ważne to co wokół - ważne to co masz w sobie. Chodź. Idziemy na wzgórze. Wciągnęła mnie w tłum płynący w stronę sceny. Setki tysięcy ludzi czekało na największy koncert świata.
— Cześć Tommy, Marika — zaczepiła hipisów siedzących w otwartych drzwiach busa. — Myślałam, że wrócicie na pustynię.
— Witaj Sunny — Tommy pocałował ją w usta — nie mogliśmy. Wszyscy śpiewają, żeby jechać do San Francisco, ale to chyba bardziej odpowiednie miejsce.
Odsunął się i przepuścił nas do środka samochodu.
— Zapalimy coś? — spytała Marika.
— Nie, nie. Poczekaj — powstrzymała ją Sunny.
Otworzyła walizkę i zaczęła grzebać w stercie kolorowych ubrań. Z zamszowego woreczka wyciągnęła malutką butelkę z kroplomierzem.
— Co to? — spytałem.
— Drzwi — zachichotala — wystaw język.
Patrzyłem na jej piękny uśmiech, na wielkie czarne oczy. Podobało mi się jak zdjęła sukienkę i przytuliła się do mnie. Wzory namalowane na podsufitce zaczęły świecić ostrymi kolorami. Falować i gonić z jednego końca w drugi. Poczułem jak niewidzialne dłonie dotykają mnie i unoszą wysoko nad busa, ponad łąkę. Zobaczyłem mały samochodzik zagubiony w morzu ludzi. Coraz wyżej, ponad kontynent, oceany i ziemię. Mijałem planety, gwiazdy, spirale galaktyki, mgławice; coraz dalej i dalej aż do czarnej pustki. Bezgranicznej i bezczasowej, która uspokajała a zarazem tak bardzo przerażała.
Ostre dźwięki atakowały uszy. Po chwili z kakofonii wyłoniły się pojedyńcze instrumenty i skrzekliwy głos oznajmił, że musi być stąd jakieś wyjście.
Muzyka wibrowała.
Upadłem na chodnik. Moje ciało wiotczało, nie miałem siły biec dalej. Umierałem.
— Wstawaj bracie — Tommy szarpał mnie za ramiona — koniec zabawy, trzeba wracac do domu.
— Zaczęło się? — spytałem.
— Skończyło. Nie było cię cztery dni.
— Nie było...? Gdzie Sunny? — rozejrzałem się po busie.
— Sunny złapała okazję do domu. Jedziemy do Nowego Jorku, możemy zabrać cię ze sobą, jedziesz?
— Tak — odpowiedziałem.
Wjechaliśmy na pięćdziesiątkę piątkę, potem na siedemnastkę, na szóstce - wskazując na leżący koło mnie aparat - Tommy zapytał:
— Kiedy zacząłeś fotografować?
— Miałem szesnaście lat i po raz pierwszy pokłóciłem się z ojcem. Ale nie tak jak nastolatek, który pyskuje starym, tylko na poważnie. Walnąłem go w twarz. Nie pytaj dlaczego. Kazał mi wypierdalać i nie pokazywać się więcej.
Pokiwał głową przypalając skręta.
— Chwyciłem leżącego na półce polaroida i wybiegłem. Pomyślałem, że jeśli będę udawał turystę nikt się nie domyśli, że zwiałem z domu. Nie wiedziałem gdzie iść. Skręciłem w stronę Central Parku kombinując co dalej. Na ławce siedział taki dziwny, stary facet. Musiał mieć ze sto lat albo więcej. Kurczowo trzymał w ręku teczkę, jakby miał w środku drogocenne skarby. Obok leżał aparat, więc pomyślałem, że los daje mi znak. Podszedłem cicho.
— Nie wiesz gdzie są kaczki? — spytałem
Otworzył oczy i spojrzal na mnie lekko zmieszany.
— Kaczki? Nie wiem? Na wodzie chyba?
— Nie, tam ich nie ma.
— Może odleciały?
— Gdzie?
— Do ciepłych krajów?
— Jesteś fotografem? — spytałem.
— Tak. Ty też? — skinął głową na mojego polaroida.
— A... Nie. Przyjechałem na wycieczkę do miasta.
— Sam?
— Tak.
— I co będziesz robił poza tymi kaczkami?
— Chcę zrobić zdjęcie Nowego Jorku z Empire State Building.
— Wysoko.
— Tak — spojrzałem na jego aparat i zastanawiałem się kim jest — Co fotografujesz?
— Chcesz zobaczyć?
Przez moment zastanawiałem się czy zaczepianie nieznajomego to był dobry pomysł.
— Śpieszysz się? — spytał — przecież Empire State Building nie ucieknie.
— OK — klapnąłem koło niego.
— To dla mnie ważny dzień. Mam dzisiaj rozmowę w sprawie wystawy — sięgnął po teczkę i podałem mi portfolio. Położyłen je na kolanach i zacząłem przewracać strony.
— Kto to? — zerknłem na fotografię siedzącej na walizce dziewczyny.
— To długa historia — odpowiedział — nie wiem od czego zacząć.

SZYBSZY NIŻ ŚWIATŁO

2010-03-27T00:12:00.008+01:00

Latarnia oświetlała kładkę w połowie schodów. Jako, że lenistwo i niechęć do dźwigania ciężarów wygrały z profesjonalnym przygotowaniem do pleneru, zamiast normalnego statywu miałem przy sobie substytut w postaci dwudziestocentymetrowej, plastikowej zabawki. Ustawiłem aparat, wykadrowałem i zacząłem rozglądać się wokół w poszukiwaniu elementu ludzkiego, który ożywiłby pustą scenę. Po trzydziestu minutach oczekwiania wiedziałem, że będę musiał polegać wyłącznie na sobie.

— Po co komu ludzie, jeśli można zadowolić się samemu? — mruknąłem.

Popatrzyłem na wężyk i zastanawiałem się jak wydłużyć go z piętnastu centymetrów do pięciu metrów.

— Hmm... — pomyślałem na głos — jednak przydałaby się pomocna dłoń.

Wcisnąłem spust i przyblokowałem migawkę. Próbując być szybszy niż światło zbiegłem na dół i ustawiłem się w pozycji czekającego-ze-zniecierpliwieniem-aczkolwiek-jeszcze-niezdenerwowanego. Minuta, dwie, trzy, cztery, pięć... Pięć chyba wystarczy. Zebrałem siły i ponownie najszybciej jak się dało, wróciłem do aparatu.

NIE ZNASZ SIĘ

2010-03-24T22:13:00.005+01:00

Podczas długiej wycieczki, mimo, że zmęczony prowadzeniem auta, Rolf powiedział:

— Wiesz co? Ale nie powinieneś tak publicznie mówić, że się nie znasz na fotografii.

— Dlaczego? No przecież to prawada — Ziggy jak zawsze próbował obrócić niebezpiecznie poważne rozmowy w żart.

— No właśnie nie.

— Jak nie? A zresztą co to znaczy „znać się na fotografii“. Znasz kogoś kto się zna? Kto tak dogłębnie ogarnia wszystko i wie o co w tym chodzi?

— No widzisz — skrzywił się — znowu zaczynasz filozofować. A właściwie wydurniać się. Cięgle grasz i nie można porozmawiać z tobą poważnie.

— Przecież jestem poważny — odpowiedział Ziggy.

Rolf machnął ręka zrezygnowany.

— Tak czy siak, nie powinieneś mówić, że się nie znasz bo ludzie biorą to na poważnie.

— Zaraz, moment. Chcesz mi powiedzieć, że cokolwiek powiem, będzie przyjęte na słowo honoru? Wydawało mi się, że każdy swój rozum ma. Potrafi zerknąć w internet, spojrzeć na zdjęcia i określić czy to co widzi jest dla niego dobre czy nie.

— No właśnie nie. Ludzie nie wiedzą co im się podoba; trzeba im to jasno i wyraźnie powiedzieć. A jeśli ty mówisz, że się na tym nie znasz, to znaczy, że zdjęć też nie potrafisz robić, prawda?

— No racja. Zgadzam się z tobą w całości.

— Oj weź przestań, bo cię jebnę zaraz, no!

DLA POCZĄTKUJĄCYCH

2010-03-19T22:42:00.005+01:00

Jesteś młodym i początkującym fotografem. Ganiasz po ulicach swojego rodzinnego miasta, polując na wspaniałe streetowe strzały. W wolnych chwilach między nauką a streetowaniem, dorabiasz w McDonaldzie odkładając na fotograficzną wyprawę życia. Wieczorami przekopujesz się przez internetowe fora szukając porad, które pozwolą ci ogarnąć i łatwiej zrozumieć swoja nową pasję. Zarywasz noce przesiadując w ciemni, albo psujesz wzrok przed Photoshop Elements (szkoda ci uszczknąć kasy na drogiego CS4). Właśnie kombinujesz jak zrobić nową maskę, więc ignorujesz znajomych, którzy dobijają się do ciebie na GG. Dzień w dzień myślisz o chwili, kiedy rzucisz wszystkim pod nogi zapierający oddech w piersi set. Oczami wyobraźni widzisz ich bezgraniczny zachwyt.

STOP! Wyhamuj. To nie wszystko.

Co prawda pewien amerykański pisarz i filozof powiedział kiedyś: „Zrób lepszą pułapkę na myszy a świat wydepcze ścieżkę do twoich drzwi“, ale pomyśl czy nie warto poświęcić godziny w ciemni, pół dnia polowania na ulicy, wieczornej zmiany w restauracji i skupić się na innych, jakże ważnych aspektach?

Pierwsze co powinieneś zrobić to przeczytać książkę Roberta Cialdiniego, pt: „Wywieranie wpływu na ludzi“. Nie zaszkodziłoby też, gdybyś kupił „Psychologię tłumu“ Gustawa Le Bona - to dosyć tania książeczka, nie powinieneś zapłacić za nią więcej niż 10zł. Przydałoby się byś zapamiętał w czytniku RSS kilka opiniotwórczych blogów i serwisów o fotografii, a także innych miejsc, w których możesz poczytać recenzje z wystaw i wydarzeń fotograficznych. Co jednak, gdybyś nie lubił czytać? Nie przejmuj się.

- Zacznij ćwiczyć głowę. Dzięki temu, że będziesz osuwał się pod stół ostatni, zrobisz wrażenie na współpijących, a i z towarzyszących piciu rozmów wyniesiesz najwięcej.

- Odwiedzaj wszelkiej wielkości wernisaże i darmowe wykłady o fotografii. Przychodź pierwszy i wychodź ostatni. Siadaj w pierwszym rzędzie i zadawaj pytania. Staraj się zostać zapamiętanym.

- Nigdy, przenigdy nie mów nikomu źle o jego pracach. Na taki luksus mogą pozwolić sobie nestorzy fotografii albo krytycy, którzy dostają za to pieniądze. Próbuj dostrzec w dziełach innych, wartości, których nie dostrzegasz nie dlatego, że ich tam nie ma, ale że jesteś niedostatecznie obeznany ze sztuką. Używaj słów z wykrzyknikiem typu: „świetne!“, „kapitalne!“, „ponadczasowe!“, „klasyczne!“, „majstersztyk!“, „głębokie!“, „sensytywne!“. Unikaj słowa „fajne!“. Możesz robić to z usmiechem na twarzy, ale bądź ostrożny - twój uśmiech może być niekiedy zrozumiany opacznie.

- PAMIETAJ, TO WAŻNE - już starożytni ostrzegali: „De gustibus non est disputandum“.

- Nie mędrkuj. Mimo, że wydaje ci się, że wiesz wiecej, innym wydaje się podobnie.

- Bądź uprzejmy, miły i szczery. Przynajmniej staraj się sprawiać takie wrażenie. Witaj się serdecznie, mocno ściskaj ręke i brataj do utraty tchu.

Jeśli zostanie ci chwila czasu możesz zrobić zdjęcie. Nie przesadzaj jednak. Pięć rocznie w zupełności wystarczy.

ŚNIADANIE

2010-03-17T18:18:00.004+01:00

— To niesprawiedliwe — rzekł Marcel przy porannej kawie.

— Co niesprawiedliwe? — spytał Fabrycjusz zatrzymując łyżkę z owsianką w pół drogi do ust.

— Wyjedziesz za miasto z tą swoją małą zabawką w kieszeni, a ja muszę dźwigać płótno, sztalugi i pudełko z farbami.

Fabrycjusz odsunął talerz przeczuwając początek poważnej kłótni.

— No wiesz... — zawiesił głos, zastanawiając się nad mądrą odpowiedzią.

— Zanim rozstawię swoje graty, ty już dawno zrobisz zdjęcie. A dla mnie to dopiero początek kilkugodzinnej pracy — ciągnął Marcel.

— Nie wiem...

— Albo w studio. Namęczę się kilka dni nad wypracowaniem pięknego światłocienia na twarzy, a ty przyjdziesz, ustawisz dwie lampki, zrobisz pyk i gotowe.

— To nie takie proste...

— Nie przerywaj mi. To nawet nie jest jeden pyk, tylko pyk, pyk, pyk, pyk, pyk, pyk a potem się coś wybierze. Tak to nawet małpa by potrafiła.

— Czy ty chcesz mnie obrazić?

— Potem usiądziesz sobie w ciemni - albo nie daj Boże przy komputerze - wsadzisz ten śmieszny kawałek folii w powiększalnik czy drukarkę i cyk, cyk, cyk, cyk, cyk, cyk - sztuka za sztuką.

— Przepraszam cię bardzo — starał się bronić Fabrycjusz — ale to niezupełnie cyk, cyk. Każda odbitka wymaga osobnego wysłaniania i...

— Och przestań — przerwał mu Marcel — wysłaniania-srania. Zupełnie automatyczna praca.

— Ale czy mógłbyś mi wyjaśnić co cię napadło? I dlaczego tak rano, przy śniadaniu?

— A nawet jak sprzedasz te swoje pstryki, to co? Idziesz do ciemni i robisz następne. Nie tracisz tego co zrobiłeś. Twoje dziecko zostaje przy tobie. A ja? Mogę sobie od czasu do czasu wejść do galerii i popatrzeć na swoje obrazy. O ile oczywiście nikt ich nie kupi, bo wtedy to mogę sobie co najwyżej poprzypominać jak wyglądały.

— No to zostaje ci muzeum — Fabrycjusz próbował rozładować sytuację drobnym żartem — Poza tym gadasz jak baba.

— Wydaje ci się to takie śmieszne?

— Nie. Po prostu życzę ci wszystkiego najlepszego.

— I ty się nazywasz artystą?! Ty robolu, ty! — twarz Marcela zrobiła się purpurowa — Wynoś się! Precz z mojego domu!

— Ale to też mój dom.

— Precz! Won! — chwycił za leżący na stole widelec i rzucił się w stronę Fabrycjusza.

10

2010-03-15T17:17:00.018+01:00

o1. Dobre zdjęcie możesz zrobić w najmniej oczekiwanym momencie

i miejscu.

o2. Mów pierwszy, uśmiechaj się, nie uciekaj.

o3. Nie myśl tylko podczas fotografownia, ale przed i po.

o4. Nie mnóż sprzętu ponad miarę. Im mniej tym lepiej.

o5. Pierwsze zdjęcie zrób jak najszybciej, z drugim zwlekaj do ostatniej chwili.

o6. Podchodź do temtu najbliżej jak to możliwe.

o7. Światło jest dla ciebie a nie ty dla światła.

o8. Nie forsuj filmów jeśli nie jest to absolutnie konieczne.

o9. Rób i pokazuj zdjęcia, które podobają się tobie a nie oglądającym.

10. Nie musisz wiedzieć czego chcesz. Ważne byś wiedział czego nie potrzebujesz.

...

BLISKO

2010-03-12T14:10:00.007+01:00

Stanąłem przed wejściem do ohelu i spojrzałem na stłoczonych chasydów intonujących modlitwy. Niewielki grobowiec był wypełniony do granic możliwości. Tłum falujący wokół grobu nie dawał szansy na dotarcie do niego jakimś „specjalnym“ sposobem i jedyną możliwością by dostać się do środka, było wejście między ludzi.

Modlący ocierali się o mnie z każdej strony. Aparat musiałem trzymać podniesiony przy głowie. Kiedy ktoś przeciskał się do wyjścia, natychmiast ktoś inny zajmował jego miejsce. W ten sposób, co dziesięć minut przesuwałem się do przodu o pięćdziesiąt centymetrów. Dwa metry przed grobem zrobiło się tak ciasno, że po pół godzinie stania poddałem się i zacząłem wracać do wyjścia. Ścisk wciąż był taki sam, ale że byłem wypychany do tyłu, droga powrotna okazała się łatwiejsza.

Robert Capa powiedział kiedyś: „Jeśli twoje zdjęcia nie są wystarczająco dobre, znaczy że nie byłeś wystarczająco blisko“. Stałem oddalony od tej pary jakieś dwadzieścia - trzydzieści centymetrów. Chłopiec prawie opierał swoją książkę o moją pierś (minimalna odległość na jaką ostrzy mój aparat to 1 metr, dlatego ostrość jest na dłoni mężczyzny w środku). Byli tak zajęci modlitwą, że zupełnie nie zwracali na mnie uwagi. Zrobiłem „najbliższe“ zdjęcie w życiu i przecisnąłem się do wyjścia.

Więcej fotografii TUTAJ.

TRIAGE

2010-03-06T13:50:00.012+01:00

Mimo, że próbujemy pozbyć się złych wspomnień, ból pozostaje z nami na zawsze a jedyne co możemy zrobić to pogodzić się z przeszłością i próbować żyć dalej.

Mark i David jadą do Kurdystanu sfotografować powstańcze walki. Na miejscu jeden z nich rezygnuje z dalszej pracy i postanawia wrócić do ciężarnej żony. Mark chce wziąć udział w ataku na Irak.

Scenariusz i reżyseria: Danis Tranović

Na podstawie powieści Scotta Andersona

W rolach głównych: Collin Farrell, Christopher Lee, Paz Vega, Branko Djuric, Jamie Sives

Gatunek: dramat psychologiczny (nie o fotografii)

Rok produkcji: 2009

DO KOŃCA

2010-03-01T21:22:00.012+01:00

— Jak się dzisiaj czujesz?

Floyd popatrzył na pielęgniarkę. Próbował wstać, ale przeszkadzały mu w tym szerokie pasy, którymi był przypięty do łóżka.

— Poszalałeś trochę wczoraj, prawda? Ale to nic. Pan doktor przepisał coś na uspokojenie — trzymając w dłoni wielką strzykawkę nachyliła się nad Floydem.

— Odejdź precz! — warknął próbując uderzyć ją głową.

— Nie wierzgaj kotku, bo zawołam Wiktora. Wiesz, że Wiktor bez trudu radzi sobie z twoimi humorami.

— Wooon! - warknięcie przeszło w skowyt.

Szybkim ruchem wbiła igłę. Floyd szarpnął się z całej siły i otworzył oczy. Przebudzony z koszmaru popatrzył wokół sprawdzając gdzie jest.

— Kurwa! — zaklął — to był wspaniały pomysł żeby nocować w psychiatryku.

Usiadł i popatrzył po sali.

— Nigdy więcej nie będę spał w takich posranych miejscach. Zwariować można.

Zerknął na sąsiednie łóżko, na którym siedział wielki, czarny szczur.

— I co się gapisz? Idziemy, wychodzimy natychmiast — sięgnął po stojącą obok torbę. Szczur wskoczył mu na rękę i sprawnym ruchem wdrapał się na ramię. Floyd otworzył drzwi i pustym korytarzem, nie zatrzymywani przez nikogo wyszli na ulicę.

— Swoją drogą, Elliot — wyszeptał — najgorsze gówno jakie może mnie teraz spotkać, to dostać świra.

Przy dużym, wielopasmowym skrzyżowaniu kolejki nieruchomych samochodów kończyły się idealnie w jego centrum. Spiętrzone, pozderzane auta wyglądały jakby w pośpiechu chciały skryć się w nieistniejącej dziurze, która była jedyną drogą ucieczki z tego świata. Floyd wyjął aparat i sfotografował nieruchomą scenę. Zrezygnowany usiadł na krawężniku i zwinął negatyw. Pomógł szczurowi zeskoczyć na ziemię, otworzył torbę i zerknął do środka.

— Filmy się kończą Elliot. Musimy znaleźć jakiś sklep.

Zakrył twarz rękoma.

— Nigdy nie przypuszczałem, że koniec świata będzie wyglądał w ten sposób. Wyobrażałem sobie bomby, ogień, trzęsienia, asteroidy czy inne kataklizmy, ale nigdy nie myślałem, że pewnego słonecznego dnia wszyscy ludzie znikną i zostawią po sobie mieszkania, samochody i leżące na ziemi kupki ubrań. Nie dbając zupełnie o swój dobytek odeszli, zostawiając mnie zupełnie samego. Uciekli gdzieś a ja zostałem.

Elliot zakończył obwąchiwanie terenu i trącił go nosem w czubek buta.

— Tak wiem. Ty też zostałeś. I to dziwne, bo wszystkie zwierzęta zniknęły razem z ludźmi.

— Nieźle! — krzyknął podziwiając wnętrze — to chyba największy sklep fotograficzny jaki widziałem w życiu.

Na półkach prezentowały się wielkoformatowe Ebony, Linhofy, Horsemany, Sinary; średnioformatowe Hasselblady, Rolleiflexy, Mamiye, Bronici; małoobrazkowe Nikony, Canony, Pentaxy, Olympusy; cyfrowe i analogowe. Całą dużą gablotę zajmowała Leica z aparatami normalnymi i wersjami jubileuszowymi. W niedziałających lodówkach leżały filmy i odczynniki do wywoływania.

Floyd otworzył jedną z nich i wyjął kilka paczek czarno-białego negatywu. Położył ją na stole obok torby.

— Elliot, śpisz? — trącił szczura w kieszeni — Osowiały jakiś jesteś.

— Pooglądaj te cuda — położył go delikatnie na kawałku czarnego płótna leżącego na blacie.

Otworzył torbę i zaczął wyjmować filmy.

— Jeden, dwa, trzy... — układał negatywy przy krawędzi stołu.

— Śmieszne. Fotografowałem prawie od zawsze. Domyślałem się, że to zupełnie nikomu niepotrzebne, ale teraz mam stuprocentową pewność. Co za luksusowy brak złudzeń!

— O! Te są jak pływaliśmy łódką. Pamiętasz? Wtedy jak wpadłeś do wody i musiałem wyciągać cię podbierakiem jak rybę? Woda, góry, miasto, to z bagien, tu będą chyba te znad oceanu, wesołe miasteczko, stare wagony kolejowe, fabryka samochodów... Ha! Pamiętasz jak jechaliśmy nowiutkim Lamborghini i chciałeś prowadzić ale wytłumaczyłem ci, że nie sięgniesz do pedałów? No i te na lotnisku, z samolotami. Nikt się nie czepiał, że robimy zdjęcia.

— Właściwe to jakbyśmy porobili z tego odbitki, to można by je powiesić w Luwrze. Wspaniałe prawda? Fotografii tam chyba jeszcze nie było? Kto nam teraz zabroni? Możemy się wieszać we wszystkich miejscach jakie przyjdą nam do głowy. Co ty na to Elliot? Chciałbyś zobaczyc naszą wystawę w Luwrze? — Floyd zerknął na drzemiącego szczura.

— Elliot? — pogłaskał go delikatnie za uchem.

— Elliot? — szczurek leżał nieruchomo.

— Elliot. Nie wydurniaj się. Błagam. — podniósł małe ciałko i przyłożył do policzka. Tulił przez chwilę w ciszy, potem delikatnie odłożył z powrotem.

Sięgnął po leżące przy krawędzi stołu filmy i wrzucił do stojącego obok kosza na śmieci. Włożył do torby nowe rolki, przewiesił ją przez ramię i wyszedł ze sklepu.